Short News

04 juli 2022

Maastricht krijgt losgeld terug

Read in English

In Oekraïne is een deel van het losgeld teruggevonden dat de Universiteit Maastricht in 2019 aan cybercriminelen heeft betaald. De universiteit gaat nu geld terugkrijgen. Hackers hadden in december 2019 de Maastrichtse systemen gegijzeld en eisten twee ton losgeld. De universiteit heeft dat bedrag in bitcoins betaald om studenten, wetenschappers en medewerkers weer toegang te verschaffen tot hun gegevens.

Een speurtocht van de politie en het Openbaar Ministerie leidde in 2021 naar een ‘wallet’ in Oekraïne. Lokale autoriteiten hebben deze wallet met 40 duizend euro aan bitcoins in beslag genomen. De koers is inmiddels gestegen en daardoor zijn de digitale munten inmiddels 500 duizend euro waard. Maastricht maakt dus ‘winst’ op het losgeld, maar volgens de universiteit kun je het zo niet noemen: de totale schade van de hack was groter. Als de universiteit het geld eenmaal heeft, gaat het naar een fonds ten behoeve van ‘studenten in nood’.

Dit jaar heeft Maastricht een kunstwerk van Richard Vijgen opgehangen ter herinnering aan de hack: Eternal blue, vernoemd naar de gebruikte inbraaksoftware: een soort blauwe globe met lichtjes verbeeldt de hackpogingen die de universiteit moet afslaan, zo’n tienduizend per dag. (Foto: Philip Driessen)

De Volkskrant heeft een reconstructie (achter betaalmuur) van de opsporing gemaakt. De zoektocht was moeizaam en tijdrovend, staat daarin. De daders zijn niet gevonden. Door het onderzoek, waar Maastricht aan meewerkte, zijn twee andere niet nader genoemde Nederlandse universiteiten aan een gijzeling ontsnapt. De hackers waren al in hun systemen binnengedrongen, maar hadden de gijzelsoftware nog niet verspreid. (HOP, BB)

01 juli 2022

Vidi’s voor acht TU-onderzoekers

Read in English

Nog nooit hebben zoveel wetenschappers een Vidi-beurs uit het Talentprogramma van onderzoeksfinancier NWO gekregen. Het zijn er in totaal 101, van wie 8 van de TU Delft (zie hieronder wie). Er waren ook uitzonderlijk veel aanvragen ingediend. Maar liefst 625 mensen deden in 2021 een gooi naar de beurzen voor ervaren onderzoekers, die maximaal 800 duizend euro bedragen. Zo’n hoog aantal aanvragen is sinds 2011 niet meer voorgekomen. Van hen heeft 16 procent de beurs ook daadwerkelijk gekregen.

In 2020, in het begin van de coronacrisis, probeerden slechts 402 onderzoekers een Vidi-beurs te bemachtigen. Deze dip verklaart misschien waarom het er een jaar later zo veel zijn.

Drie beurzen gaan naar onderzoekers van 3mE. (Foto: Justyna Botor)

Met het geld kunnen de 101 winnaars de komende vijf jaar hun eigen onderzoeksgroep opzetten. Van de TU Delft krijgen nu acht onderzoekers een Vidi:

  • Kim Batselier (3mE) voor ‘Duurzaam leren van Kunstmatige Intelligentie met grootschalige ruizige data’;
  • Sonia Conesa-Boj (TNW) voor ‘Moire-materialen van eendimensionale van der Waals heterostructuren;
  • Willem Haverkort (3mE) voor ‘Waterstof bellen gekwantificeerd’;
  • Jeannette Heiligers (L&R) voor ‘Ruimtestofzuiger op zonlicht’;
  • Asterios Katsifodimos (EWI) voor ‘Toegankelijk programmeren van cloud applicaties’;
  • Kateřina Staňková (TBM) voor ‘Speltheorie met datawetenschap en regeltechniek voor verbeterde behandeling van uitgezaaide kanker’;
  • Axelle Viré (L&R) voor’ Fysisch onderbouwde datagestuurde modellering en besturing van drijvende windturbines’;
  • Michaël Wiertlewski (3mE) voor ‘Robots met een zachte touch’.

Meer mannen dan vrouwen dienden een aanvraag in, maar vrouwen waren wel succesvoller. Van de mannen kreeg 15 procent de beurs, van de vrouwen 18 procent. In totaal zijn er 53 mannelijke laureaten en 48 vrouwelijke. (HOP, BB / Delta, SB))

01 juli 2022

Inclusiviteitsprijs voor TU-student

Read in English

TU-student Marissa van der Tol heeft de Frank Award gewonnen van het expertisecentrum voor inclusief onderwijs ECIO. Ze kreeg de prijs van 1.000 euro voor haar idee om templates zoals planningen voor vakken toegankelijker te maken voor mensen met een functiebeperking. Volgens Van der Tol kan het onderwijs een stuk inclusiever worden als de kleuren goed zijn voor mensen met een visuele beperking en de tekst gemakkelijk is af te lezen voor de software van mensen die blind zijn. Het helpt ook als de formats ook voor docenten gemakkelijk zijn in het gebruik en docenten deze op tijd klaarzetten voor iedereen.

Vice-rector Rob Mudde was bij de prijsuitreiking aanwezig. Hij zegde toe het prijzengeld te verdubbelen. Met dat geld wil Van der Tol de toegankelijke templates laten maken.

Van der Tol studeert technische wiskunde en heeft fibromyalgie, een lichamelijke beperking waardoor zij chronische pijn heeft aan haar spieren. Zij is lid van de onderwijs- en beleidscommissie van het TU-platform Student Onbeperkt en voorzitter van de landelijke netwerk VN-verdrag handicap, waarvoor ze Tweede Kamerleden adviseert. In maart vertelde Van der Tol in Delta hoe moeilijk het is om te studeren met een functiebeperking en hoe het online onderwijs van de afgelopen jaren voor haar een verademing was. Zij en anderen riepen de TU-gemeenschap op om hybride onderwijs te blijven leveren. (SB)

30 juni 2022

Ouders starten ‘pechstudent’-petitie

Twee ouders van studenten zonder basisbeurs hebben een petitie online gezet waarin ze van het kabinet volledige compensatie eisen. Volgens de ondertekenaars van de petitie laat de regering “zonder een spier te vertrekken” een halve generatie jonge, hardwerkende mensen opdraaien voor de inschattingsfout die hun voorgangers in 2014 hebben gemaakt. Velen hebben een grote studieschuld terwijl ze geen beter onderwijs hebben genoten.

Ouder Ellen Schneider is vooral boos dat de overheid heeft erkend dat het experiment met het leenstelsel is mislukt en dat het daarbij blijft. “Je kunt niet een deel van de studenten behandelen als proefkonijn, ze daarna 1.400 euro geven en dan roepen dat ze het daarmee maar moeten doen”, zegt ze in het AD.

Volgens mede-initiatiefnemer Dorte Holse schamen veel studenten zich voor hun hoge studieschuld en durven ze hun ouders niet te zeggen hoe hoog die is. “Ik vind dat de overheid medeplichtig is aan het beschadigen van mijn kind, daarom wilde ik deze petitie in gang zetten. Er zijn veel handtekeningen nodig om het toegebrachte leed weer recht te kunnen zetten.” De petitie was op donderdag 30 juni om 16 uur door bijna 3600 mensen ondertekend.

Studentenorganisaties ISO en LSVb, en vakbond FNV Young & United vinden de steun van de ouders bemoedigend. “Compensatie van 1400 euro is een druppel op een gloeiende plaat, daar zijn studenten en ouders terecht boos over.” (HOP, HC)

30 juni 2022

Noodopvang asielzoekers eind juli open

Read in English

Het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (COA) verwacht dat de noodopvang voor asielzoekers op de TU-campus in de laatste week van juli klaar is om mensen op te vangen. Dat staat in een brief aan omwonenden.

In de brief schrijft de gemeente Delft dat de opening, die aanvankelijk begin juli was gepland, onder andere vertraging heeft opgelopen door verlate ‘aanlevering van materialen’. Op het terrein komen flexibele woonunits en gemeenschappelijke voorzieningen.

Het terrein aan het Manderspark 10 - een adres zo nieuw dat het nog niet in Google Maps staat - achter het pand van softwarebedrijf Exact is inmiddels gemaaid en geëgaliseerd. Nu is het wachten op de woonunits, waarna gas en elektra aangesloten kunnen worden en de bewoners kunnen komen. Het COA nodigt omwonenden en aangrenzende bedrijven uit om op 25 juli te komen kijken hoe de locatie eruitziet, wie er komen wonen en welke regels er zijn.

Foto: Marjolein van der Veldt

Half mei kondigde de gemeente de komst van de noodopvang aan. Jarenlang zei de gemeente dat daar geen ruimte voor was, totdat de TU Delft een deel van haar campus beschikbaar stelde. Op Campus-zuid, voorheen bedrijventerrein Technopolis, is nog ruimte in afwachting van nadere invulling. (SB)

29 juni 2022

Zeespiegelstijging langs kust versnelt

Lees in het Nederlands

Onderzoekers onder leiding van dr. Riccardo Riva (faculteit Civiele Techniek en Geowetenschappen) hebben de meetgegevens van acht getijdestations langs de Nederlandse kust over de afgelopen 100 jaar doorgenomen. De langste tijd bedroeg de zeespiegelstijging ongeveer 1 mm/jaar. Maar in de laatste dertig jaar is dat toegenomen tot een kleine 3 mm/jaar. Conclusie: de zeespiegelstijging langs de Nederlandse kust versnelt. Zij publiceerden dat resultaat op op de website van IOP Environmental Research Letters.

Zeewater stijgt en daalt. Behalve het getij hebben ook luchtdruk en veranderingen in de wind invloed op de waterhoogte. De onderzoekers hebben de historische meetgegevens nu gecorrigeerd voor de bekende effecten van wind, luchtdruk en getij. Daarmee ontdeden ze de logboeken van de ruis en kregen ze een helderder blik op het verborgen lange-termijn signaal van de lokale zeespiegelstijging.

poiujyhtgdfsx

De gecorrigeerde zeewaterhoogten van Scheveningen (A) tot Cuxhaven (H) over de afgelopen 100 jaar. (Illustratie uit de publicatie)

Opvallend is de ‘knik’ die zich voordoet aan het begin van de jaren ’90 van de vorige eeuw. Vanwaar die plotseling versnelling? “Het officiële antwoord is dat we dat nog niet zeker weten”, vertelt Riccardo Riva over de telefoon. “We vermoeden dat het te maken heeft met de opwarming en de daarmee samenhangende uitzetting van de Atlantische Oceaan die zich aan onze kust manifesteert.”

Een manier om dat vermoeden te testen is een wiskundig model te bouwen voor de expansie van de Atlantische Oceaan. Binnenkort, vertelt Riva, komen in er het kader van de TU Delft Climate Action onderzoekers bij om de oorzaak van die versnelling verder uit te diepen. (JW)

29 juni 2022

Wat te doen na je afstuderen?

Read in English

Wat ga je doen als je straks je bul binnen hebt? Welke werkgevers zijn interessant, hoe kan de universiteit je helpen je weg te vinden en wat doen alumni die je voorgingen? Dat en meer lees je in de 4TU Career Special, die je hier online kunt vinden.

Heb je liever een papieren exemplaar? Op de redactie van Delta hebben we genoeg voorraad, deels voor de grijp op de gang. Wij zitten in de TU Delft Library, in kamer 0.18, onderin het trappenhuis en naast de ‘red room’.

28 juni 2022

Versierde beveiligingscamera’s als protest

Read in English

Op de geboortedag van George Orwell (schrijver van 1984) hebben De Piratenpartij Delft en Stip afgelopen zaterdag tientallen camera’s in Delftse wijken versierd. De Delftse politieke partijen zijn kritisch op het cameratoezicht door politie, gemeente en particulieren. Volgens hen is cameratoezicht een inbreuk op de privacy van mensen. Toch groeit het aantal camera’s in de openbare ruimte. “Wanneer gemeente of politie camera’s plaatsen moet dit aan veel eisen voldoen. Zo moeten nut, de noodzaak en proportionaliteit zijn aangetoond, de bewaartermijn beperkt en de toegang goed beveiligd”, aldus Daylam Dag van Stip.

Op de verjaardag van George Orwell hebben De Piratenpartij Delft en Stip afgelopen zaterdag tientallen camera’s in Delftse wijken versierd. Met de actie willen ze meer bewustzijn over cameratoezicht creëren.  Het aantal camera’s in de openbare ruimte groeit. Wanneer de gemeente of de politie camera’s plaatsen moet dit aan veel eisen voldoen. Zo moet het nut, de noodzaak en proportionaliteit zijn aangetoond, de bewaar termijn beperkt en de toegang goed beveiligd, legt Daylam Dag van Stip uit.

Ook op de TU-campus hangen beveiligingscamera's. (Foto: Piratenpartij en Stip)

Deurbelcamera
Voor burgers gelden deze regels niet. Zo zijn populaire deurbelcamera’s vaak illegaal gericht op de openbare weg en zijn alle data eigendom van grote fabrikanten als Amazon (Ring) en Google (Nest). Ook zijn deze en andere soorten camera’s makkelijk te hacken, waarschuwen de actievoerders. “Dit zorgt soms voor beelden van jezelf waar je als individu niet blij mee bent. Deze ongevraagde bekendheid kan het leven van mensen definitief op zijn kop zetten”, aldus Geert-Jan van de Piratenpartij.

“Veel mensen hebben geen probleem met cameratoezicht. Ze zeggen: ‘Ik heb toch niks te verbergen’. Maar mensen moeten zich bewust zijn dat de data van vrijwel alle camera’s kan worden gebruikt voor gezichtsherkenningssoftware en het verwerken van biometrische gegevens zoals ras, geslacht, lengte, leeftijd of emotionele staat. Hun data kan worden gebruikt om profielen te creëren om andere mensen te herkennen.”  (MvdV)

28 juni 2022

Celstraf voor oplichting DUO

Read in English

Een 33-jarige man heeft de Dienst Uitvoering Onderwijs voor zo’n 250 duizend euro opgelicht. De rechter heeft hem veroordeeld tot een celstraf van 20 maanden en een taakstraf van 240 uur. Zijn drie medeverdachten zijn veroordeeld tot taakstraffen. De straf van de hoofddader valt hoog uit, omdat het niet zijn eerste veroordeling was voor een vermogensdelict.

De man vroeg studiefinanciering aan op naam van personen die helemaal niet gingen studeren. Hij heeft daarvoor hun DigiD-gegevens gebruikt. In het vonnis blijft de gang van zaken onduidelijk, maar deze mensen (‘katvangers’) hadden volgens de rechter een “sociaal-maatschappelijk zwakke positie”.

“De katvangers zijn opgezadeld met een behoorlijke schuld”, staat in het vonnis. “Hoewel het zeer onverstandig is om persoonsgebonden gegevens aan een ander toe te vertrouwen, doet dit niets af aan de ernst van de door verdachte gepleegde feiten.”

Zeven ‘aanvragers’ gingen zogenaamd studeren aan de hbo-opleiding sport, management & ondernemen aan de University of the Dutch Caribbean. Ze hadden daarvoor niet de benodigde vooropleiding. Een ander studeerde volgens een vervalste verklaring aan de particuliere Capabel Hogeschool.

De veroordeelde man zou zelf toegepaste psychologie hebben gestudeerd. Hij is gokverslaafd en heeft geen vaste woon- of verblijfplaats. Met het geld heeft hij online gegokt, maar ook twee dure puppy’s gekocht. Zijn ex-partner is een van de medeverdachten. Wat er met de schulden van de katvangers gebeurt, kan DUO nog niet zeggen. (HOP, BB)

27 juni 2022

Meer eerstejaars verwacht

Read in English

De bacheloropleidingen van universiteiten blijven groeien, terwijl de hogescholen waarschijnlijk met krimp te maken krijgen. Dat blijkt uit de voorlopige aanmeldingen voor het hoger onderwijs. 105 duizend aspirant-studenten hebben zich inmiddels aangemeld voor de bacheloropleidingen. Dat is 4,7 procent meer dan vorig jaar om deze tijd.

Aanmeldingen zijn overigens niet hetzelfde als echte inschrijvingen. Van de 100 duizend aanmelders gingen er vorig jaar maar 63 duizend van start. Soms tellen de universiteiten iets meer vooraanmeldingen en krijgen ze toch iets minder eerstejaars. Maar de cijfers geven een idee van de trend. Die groei van 4,7 procent zegt: de instroom gaat niet sterk dalen.

© HOP. Bron: Universiteiten van Nederland.

Overigens bleek eerder deze week dat de wo-masteropleidingen juist tien procent in de min staan, maar die vooraanmeldingen zijn minder betrouwbaar. Het kan zomaar iets met verschoven deadlines te maken hebben.

HboBij de hogescholen hebben zich 142 duizend potentiële studenten aangemeld en dat is 1,7 procent minder dan vorig jaar. Geen enorm verschil, maar de pijl wijst toch naar beneden. Hogescholen voorzien de komende jaren een krimp van het aantal studenten. Het is een van de redenen om zich op hun rol te beraden. Een speciale commissie van lectoren komt dit najaar met een analyse.

HOP, Bas Belleman