Overslaan en naar de inhoud gaan

Iedereen online toegang geven tot wetenschappelijke publicaties. Dat is in het kort open access. Universiteitenvereniging VSNU wil dat de uitgevers van wetenschappelijke tijdschriften daar de standaard van maken. De TU roept medewerkers op dat te steunen.

De VSNU schreef in juli een brief aan alle ‘leden van de academische gemeenschap’ met de vraag of zij zich willen inzetten voor open access. De TU stuurt deze brief binnenkort door naar alle medewerkers. Concreet wil de VSNU dat uitgevers als Elsevier, Springer en Wiley hun geld op een andere manier gaan verdienen. Niet meer met dure abonnementen, waaraan de TU alleen al jaarlijks zes miljoen euro kwijt is, maar met wetenschappers die uitgevers per publicatie betalen. De artikelen worden daarna gratis toegankelijk voor iedereen, wereldwijd. Het systeem van peer review blijft overeind.

De VSNU is momenteel in onderhandeling met de uitgevers over de licenties voor de universiteiten. Met de brief hoopt zij de druk op te voeren. Rector magnificus Karel Luyben geeft toe dat individuele wetenschappers het systeem niet kunnen veranderen. “Wel kunnen zij bijdragen aan een andere cultuur. Je kunt open access vermijden of juist zoeken naar nieuwe mogelijkheden. Dat is belangrijk, om kennis toegankelijk te maken voor iedereen, ook voor minderbedeelden die zich geen dure abonnementen kunnen veroorloven.”

Luyben is zich ervan bewust dat de uitgevers niet van vandaag op morgen om zullen gaan, al zetten ook zij kleine stapjes. “Dat noem ik meestribbelen. Ze hebben er weinig bij te winnen om echt te veranderen.” In de tussentijd vragen de universiteiten hun onderzoekers om hun artikelen sowieso te publiceren in online archieven en in de repositories van hun instellingen. Dat laatste gebeurt nog mondjesmaat. Precieze cijfers ontbreken, maar volgens de TU Delft Library gaat het in Delft om nog geen twintig procent.

Overigens is de repository niet de enige plek waar onderzoekers terecht kunnen. Prof.dr.ir. Ronald Hanson van de afdeling quantumtransport bij de faculteit Technische Natuurwetenschappen publiceerde twee maanden geleden nog in het vooraanstaande tijdschrift Science, maar zet zijn artikelen altijd eerst in het open access-platform Arxiv. Om andere wetenschappers alvast op de hoogte te stellen, want de doorlooptijden van de wetenschappelijke tijdschriften zijn lang doordat de artikelen uitgebreid worden geriewed. Maar vooral dat laatste geeft vertrouwen in de kwaliteit, aanzien en niet te vergeten: onderzoekers worden door sommige instellingen - niet de TU - afgerekend op het publiceren van artikelen in toptijdschriften. Dat laatste zou ook aangepakt moeten worden, denkt Hanson, om echt een verandering op gang te brengen. “Het is goed dat de universiteiten dit op de agenda zetten.”

Omstreden Pieter Duisenberg wil kritiek wegnemen

Ik heb nu een andere rol, zegt voormalig VVD-Tweede Kamerlid Pieter Duisenberg tegen zijn critici. Voor het eerst reageert hij in dit interview op de commotie rond zijn benoeming als voorzitter van universiteitenvereniging VSNU.

Lees het artikel

Delft serveert

Nog geen plannen voor het eten? Ga naar het Sint Agathaplein, daar is dit weekend het jaarlijkse foodfestival Delft Serveert.

Lees het artikel

Advies voor studenten

Columnist Kim-Lan Jong Baw heeft advies: "Doe alleen wat je moet en wilt doen. And make it count." Lees nu haar hele column.

Lees het artikel

Proteus ontwikkelt bewegende roeibak

De bakken die nu bij Proteus langs de Schie staan, lopen vol als er een vrachtschip snel langs vaart. Tijd voor een nieuw soort roeibak.

Lees het artikel

[Blog#2] Zeeleeuwen en taalproblemen

Wat beleefden onze Delta Lab-studenten deze week in Chili? Lees erover in hun tweede blog.

Lees het artikel

Krijg Delta updates

Click here to unsubscribe