Ontwerp je eigen geschiedenis

Van de oerknal tot de dood van Osama Bin Laden in 26 meter. Kunstenares Gerlinde Schuller gaat in haar kunstwerk ‘Designing Universal Knowledge’ in de TU Library met zevenmijlslaarzen door de geschiedenis. En iedereen mag zijn eigen hoogtepunten toevoegen.

Een hakenkruis en een imposante foto van Hitler domineren het gezichtsveld als je de Library binnenwandelt. Ze zijn onderdeel van Gerlinde Schullers installatie ‘Designing Universal Knowledge’, dat in het kader van het thema Het Brein tot eind februari in de Library te zien is. De big bang, Obama, de Burj Kalifa in Dubai, de piramides… ze maken er allemaal deel van uit. Een journalistiek beeldverslag, vindt Schuller, niet per definitie kunst. Bovenal is ze informatieontwerper, en heeft daar zelfs een hele studio voor ingericht in Amsterdam: The World as Flatland.

Het leuke: bezoekers mogen hun eigen hoogtepunten toevoegen aan de tijdlijn – eigenlijk meer een soort informatiebomen - en zo hun eigen geschiedenis ontwerpen. Lekker interactief. Alleen, verdiep je je dan in de geschiedenis om met een gefundeerde bijdrage te leveren, of mogen het behalen van je bachelor en de dood van je oma’s hondje er ook tussen? Ja, wordt al snel duidelijk. Al staan ze misschien een tikkeltje infantiel naast de uitvinding van het wiel en andere volgens Schuller gigantische mijlpalen, zoals de Bibliotheek van Alexandrië uit de derde eeuw voor Christus, de uitvinding van de boekdrukkunst in de vijftiende eeuw en de eerste webbrowser in 1990.

En studenten, voelen zij de behoefte hun bijdrage te leveren aan het imposante beeldverslag? “Eigenlijk wel ja”, beaamt Steven Goes (19), tweedejaars werktuigbouwkunde. “Door de foto van de Chinese Muur moet ik denken aan mijn reis naar China, afgelopen zomer. Mijn vader gaat er werken. Die muur – die is zo ontzettend imposant. Moet je ook zien, zou ik daaraan toe willen voegen.” Pien Alberts (19), tweedejaars technische wiskunde, weet wel hoe ze de tijdlijn zou willen besluiten. “Hij eindigt precies bij het jaar waarop ik in Delft aankwam, in 2010. Die mijlpaal mag er wel op, vind ik; hij is voor iedereen hier herkenbaar.”

Schullers bedoeling met haar tijdlijn: het tonen van de geschiedenis van datavisualisatie en informatiedesign door de eeuwen heen. Ze maakt onderscheid tussen die twee door het gebruik van zwart (de feitelijke, universele kennis van de geschiedenis) en blauw (hoogtepunten in het informatiedesign). Die universele kennis is nogal een dingetje van Schuller. Want kennis is macht, en betekent dat dan dat bedrijven als Google over de grootste macht ter wereld beschikken? Díe vraag leidde tot haar boek ‘Designing Universal Knowledge’ (2009), waarvoor ze vijftig beroemde en minder beroemde mensen interviewde over wat volgens hen de meest universele personen, gebeurtenissen en beelden waren in de geschiedenis. Dat resulteerde op zijn beurt in de tentoonstelling ‘Infodecodata’, waarvan de 26 meter lange datamuur in de Library deel uitmaakte. Allemaal onderdeel van haar grote levensmissie: het samenstellen van een allesomvattende, mondiale kenniscollectie.
Voor de TU betekende het afgelopen week een halve dag behangen tegen grote houten schotten in de bibliotheek. Wat de term reproductie in de kunst overigens meteen een heel nieuwe betekenis geeft: voor elke nieuwe expositie is het een kwestie van updaten en uitprinten.

Toch: de wand zet je aan het nadenken. Laat je kijken, herinneren, teruglopen en opnieuw kijken. Bestaat er wel zoiets als universele kennis? Wie verzamelt die dan? En wie bepaalt dat ze voor iedereen beschikbaar is? Tijdloze vragen bij een continu ontwikkelende tijdlijn, die niet voor niets van expositie naar expositie reist. Schuller geeft ondertussen lezingen en workshops over informatiedesign en maakt infographics voor kranten en bladen. 

’Designing Universal Knowledge’ van Gerlinde Schuller, tot en met 27 februari in de TU Library. Toegang gratis. www.theworldasflatland.net

Dat schrijft het Steunpunt Studerende Moeders in een brief aan staatsecretaris Halbe Zijlstra. Jonge moeders mogen niet de dupe worden van het verhoogde collegegeld voor langstudeerders, vindt het steunpunt.

Studenten hebben niet eens recht op ‘de meest basale voorzieningen als zwangerschaps-, bevallings- en ouderschapsverlof’, aldus Annemiek de Jong, de drijvende kracht achter het steunpunt. Het zou niet goed zijn als het krijgen of verzorgen van kinderen de onderwijskansen zou belemmeren, benadrukt zij.

Het aantal studenten dat één of meer kinderen heeft, is niet bekend. Wel zijn er cijfers over het aantal studenten dat een eenoudertoeslag ontvangt van de IB-groep. In het hbo waren dat er in 2009 ruim tweeduizend en aan de universiteiten op de kop af 267.

Maar wie een partner heeft of in deeltijd studeert komt niet in de statistieken voor. De Jong schat het aantal studerende moeders op meer dan achtduizend.

De Raad van State heeft inmiddels geadviseerd over het wetsvoorstel met de langstudeermaatregel, maar dat commentaar wordt pas openbaar als het wetsvoorstel naar de Tweede Kamer gaat.