Overslaan en naar de inhoud gaan

Rotterdam is niet de enige stad waar sommige studenten met schulden kampen en hun collegegeld niet kunnen betalen. Maar nergens is het probleem zo groot als daar, blijkt uit een rondgang.

Driehonderd studenten van de Hogeschool Rotterdam mochten zich in september niet meer inschrijven omdat zij nog collegegeld van het jaar ervoor moesten betalen. Hun schuld bedroeg in 2016 gemiddeld 1.560 euro.

Collegevoorzitter Ron Bormans pleit daarom voor een wetswijziging. Als studenten voor hun collegegeld een lening afsluiten bij DUO, moet het geld rechtstreeks aan de onderwijsinstelling worden overgemaakt. Dat zou betalingsproblemen voorkomen.

Maar speelt deze kwestie ook bij andere onderwijsinstellingen? Of moet de hogeschool de hand in eigen boezem steken en haar beleid herzien?

Bij de Erasmus Universiteit Rotterdam moesten 154 studenten afgelopen september hun studie staken wegens een betalingsachterstand. Het waren er wel minder dan vorig jaar, meldt een woordvoerder. Bij de buren van de Hogeschool Rotterdam was het aantal schuldenaren in twee jaar tijd juist verdubbeld.

Geen regeling

Buiten Rotterdam lijkt het probleem minder vaak voor te komen. Hoewel het moeilijk blijkt om gegevens boven water te krijgen. Bij de TU Delft kan de betalingsachterstand van collegegeld niet langer oplopen dan drie maanden. Na drie maanden (en na diverse aanmaningen) wordt de student uitgeschreven en de vordering overgedragen aan een incassobureau. Als de student een betalingsregeling treft, kan hij zich (ook gedurende het collegejaar) weer inschrijven. Als de student geen betalingsregeling treft, kan hij zich niet meer inschrijven.

De Hogeschool van Amsterdam heeft afgelopen september slechts twaalf studenten geweigerd vanwege een collegegeldschuld. Hogeschool Windesheim heeft een handjevol studenten niet ingeschreven vanwege een betalingsachterstand. Bij Fontys Hogescholen en Stenden is het probleem iets groter: afgelopen jaar werden daar respectievelijk 44 en 67 studenten geweigerd.

Alles bij elkaar loopt het wel op, al verschilt het per instelling. Bij de Rijksuniversiteit Groningen konden honderd studenten zich afgelopen september niet inschrijven wegens een betalingsachterstand. Bij andere universiteiten, zoals in Twente, gaat het om "een enkeling" en de Vrije Universiteit Amsterdam telde er dertig.

Veel instellingen vinden het hoe dan ook een goed idee als de wet veranderd wordt. Iedere student die in zo'n situatie terechtkomt, is er één te veel.

Liever niet

Sommige onderwijsinstellingen willen hun informatie liever niet delen. De Hanzehogeschool Groningen zegt het probleem van Rotterdam te herkennen, maar vindt het precieze aantal wanbetalers "niet relevant".

De vraag is uiteindelijk: hoe gaan de instellingen ermee om? Studenten van de Christelijke Hogeschool Ede die kampen met een schuld zijn op één hand te tellen. Ze krijgen een betalingsregeling aangeboden. "Dit is arbeidsintensief, maar hierdoor zijn er weinig studenten die uitgeschreven worden wegens wanbetaling", aldus een woordvoerder. Bij "hoge uitzondering" kan ook de betalingsdeadline opgeschoven worden naar 30 september. En zo doen meer instellingen het.

Verplicht

Uiteindelijk hebben de onderwijsinstellingen niet veel speling. Ze zijn verplicht het collegegeld te innen, zegt woordvoerder Marjolein Schooleman van de Vereniging Hogescholen. "De ene hogeschool gaat daar anders mee om dan de andere en dat mag ook."

Of de oplossing van de Hogeschool Rotterdam om het bedrag direct vanuit DUO naar de instelling te storten de juiste is, weet ze niet. "Je zou misschien wel met individuele studenten kunnen afspreken dat zij hun hogeschool machtigen om de betaling rechtstreeks te ontvangen."

Het is nu niet mogelijk om het collegegeldkrediet rechtstreeks naar de instelling over te maken. "Dit vereist een ingrijpende aanpassing van het systeem van studiefinanciering", laat het ministerie van Onderwijs weten.

"Het verbaast me niets – gezien onze populatie studenten – dat we relatief veel studenten met schulden hebben", reageert Ron Bormans van de Hogeschool Rotterdam. Hij hoort hierover "iets te vaak" verhalen van decanen en docenten. "Ik denk bovendien dat de problematiek elders net wat groter is dan die nu lijkt."

Het baart hem grote zorgen dat zoveel studenten niet kunnen doorstuderen vanwege hun schulden, zegt hij. Zijn hogeschool wil studenten vaker en gerichter doorsturen naar instanties die zich bezighouden met schuldenproblematiek.

Mobieltje

Maar er blijven situaties waarin studenten niet kunnen betalen. "Dat maakt het voor ons een principieel vraagstuk, want we moeten ergens een grens trekken. Ook omdat we weten dat de schuldenproblematiek vaak meervoudig is: collegegeld, mobiele telefoon, kopen op krediet… Door streng te zijn, beschermen we onze studenten ook, zodat ze niet schuld op schuld stapelen."

Intussen hebben SP en CDA schriftelijke vragen gesteld aan demissionair minister Bussemaker. Bormans hoopt dat de politiek uiteindelijk met een wetswijziging komt: "Die helpt echt!"

Omstreden Pieter Duisenberg wil kritiek wegnemen

Ik heb nu een andere rol, zegt voormalig VVD-Tweede Kamerlid Pieter Duisenberg tegen zijn critici. Voor het eerst reageert hij in dit interview op de commotie rond zijn benoeming als voorzitter van universiteitenvereniging VSNU.

Lees het artikel

Delft serveert

Nog geen plannen voor het eten? Ga naar het Sint Agathaplein, daar is dit weekend het jaarlijkse foodfestival Delft Serveert.

Lees het artikel

Advies voor studenten

Columnist Kim-Lan Jong Baw heeft advies: "Doe alleen wat je moet en wilt doen. And make it count." Lees nu haar hele column.

Lees het artikel

Proteus ontwikkelt bewegende roeibak

De bakken die nu bij Proteus langs de Schie staan, lopen vol als er een vrachtschip snel langs vaart. Tijd voor een nieuw soort roeibak.

Lees het artikel

[Blog#2] Zeeleeuwen en taalproblemen

Wat beleefden onze Delta Lab-studenten deze week in Chili? Lees erover in hun tweede blog.

Lees het artikel

Krijg Delta updates

Click here to unsubscribe