Net als andere ouders ziet redacteur Jos Wassink hoe z’n studerende kinderen een schuldenberg vergaren. Nu de basisbeurs terugkeert doet hij een voorstel voor de verrekening.
De VSSD protesteerde in 2010 tegen de afschaffing van de basisbeurs. In 2015 was het zover. (Foto: TU Delft)

Net als andere ouders ziet redacteur Jos Wassink hoe z’n studerende kinderen een schuldenberg vergaren. Nu de basisbeurs terugkeert doet hij een voorstel voor de verrekening.

Toen onze dochter in 2016 ging studeren, had het kabinet Rutte II net de basisbeurs afgeschaft. Haar broer was twee jaar eerder met zijn studie begonnen aan de TU Delft en had nog wel een basisbeurs gekregen. Net nu mijn dochter binnenkort afstudeert, keert de basisbeurs terug. Dat begrijp ik uit het regeerakkoord van het ‘herstelkabinet’ Rutte IV. Het kon ook moeilijk anders. Vanaf het najaar van 2020 trok de ene partij na de andere de handen af van de ‘dure vergissing’ (Harry van der Molen, CDA). Maar hoe zit het met de gedupeerden van deze vergissing? Daar hoor ik weinig over.

Er zou één miljard euro uitgetrokken zijn voor de ‘pechstudenten’. Studentenbond LSVb rekende uit dat dat op duizend euro per student zou uitkomen. Dat klinkt misschien sympathiek, maar tegenover de opgebouwde studieschuld van tienduizenden euro’s is dat voorstel een gotspe.

‘Een boekhoudkundige correctie van de restschuld volstaat’

Hoeveel zou het dan moeten zijn? De basisbeurs voor uitwonende studenten bedroeg ten tijde van de afschaffing in 2015 ongeveer 290 euro per maand. Vermenigvuldig dat met twaalf maanden en vijf jaar en je komt op ruim 17 duizend euro. Dat is de extra schuld waar Nederland deze groep studenten mee opzadelt. Zij krijgen een financieel blok aan het been dat ze nog tientallen jaren mee sjorren. Zulke door de overheid gecreëerde schulden doen denken aan de toeslagenaffaire die een ander deel van de bevolking trof. Dat gaan we toch niet nóg een keer meemaken?

Wat te doen? Een eerlijke compensatie grijpt terug naar hoe het was voordat de ‘dure vergissing’ werd ingevoerd. Volgens de richtlijnen van de toenmalige prestatiebeurs werd bij afronding van de studie binnen tien jaar de eerste vier jaar basisbeurslening omgezet in een gift. Dat is een vermindering van de schuld van bijna 14 duizend euro. Voor de uitvoering hoeven niet eens bedragen te worden overgemaakt. Een boekhoudkundige correctie van de restschuld volstaat om de last op de schouders van de getroffen studenten te verlichten en ze een betere start in de maatschappij te gunnen.

Jos Wassink (63) is wetenschapsredacteur bij Delta en vader van twee bijna afgestudeerde kinderen.